Tăng thu, giảm chi, bảo toàn vốn

Đó là Ä‘iều doanh nghiệp nên làm vào lúc này để ứng phó vá»›i áp lá»±c lạm phát cao, tỉ giá biến Ä‘á»™ng mạnh và lãi suất khó hạ nhiệt.

Lãi suất tăng cao sẽ gây khó khăn cho hoạt Ä‘á»™ng kinh doanh của nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp trong những ngành Ä‘òi hỏi vốn lá»›n nhÆ° bất Ä‘á»™ng sản.

Mặc dù kinh tế Việt Nam năm 2010 khép lại vá»›i nhiều Ä‘iểm sáng nhÆ° tăng trưởng tổng sản phẩm quốc ná»™i đạt 6,78%, vượt chỉ tiêu 6,5% hay xuất khẩu đạt tốc Ä‘á»™ tăng trưởng 25,5% so vá»›i năm 2009, nhÆ°ng cÅ©ng trong năm này, Việt Nam phải đối mặt vá»›i nhiều khó khăn. Lạm phát Ä‘ã lên tá»›i 11,75%. Tiền đồng liên tục giảm giá. Lãi suất cho vay của các tổ chức tín dụng Ä‘ã lên tá»›i 19-20%/năm trong những tháng cuối năm 2010. Điều này Ä‘ã khiến hoạt Ä‘á»™ng kinh doanh của doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn.

Những yếu tố bất lợi trên được dá»± báo sẽ tiếp tục tiếp diá»…n trong năm 2011. Xét bức tranh kinh tế toàn cầu, chuyên gia kinh tế Lê Đăng Doanh Ä‘ánh giá, thế giá»›i Ä‘ang đối mặt vá»›i má»™t số bất ổn. Đó là việc tiếp diá»…n tình trạng mất cân đối cung cầu lÆ°Æ¡ng thá»±c, giá năng lượng leo thang (do Tổ chức Các nÆ°á»›c Xuất khẩu Dầu mỏ – OPEC quyết định không tăng sản lượng dầu), thách thức về môi trường do biến đổi khí hậu và diá»…n biến phức tạp cuá»™c khủng hoảng nợ ở khu vá»±c đồng euro.

Tối Æ°u hóa hoạt Ä‘á»™ng

Nhìn lại tình hình trong nÆ°á»›c, sức ép lạm phát khiến giá hầu hết nguyên vật liệu phục vụ sản xuất đều tăng. Theo Bá»™ Công ThÆ°Æ¡ng, nhiều khả năng trong năm 2011, thị trường sẽ chứng kiến đợt tăng giá Ä‘iện má»›i. Tập Ä‘oàn Than và Khoáng sản Việt Nam cÅ©ng có kế hoạch tăng giá bán than. Vì thế, những ngành sá»­ dụng nhiều Ä‘iện, than nhÆ° thép, xi măng được dá»± báo sẽ bị tác Ä‘á»™ng mạnh nhất. Trong báo cáo phân tích của mình, Công ty Chứng khoán Thăng Long (TLS) Æ°á»›c tính, nếu giá Ä‘iện tăng khoảng 30-40%, giá thành 1 tấn thép sẽ tăng thêm khoảng 6-7%.

Tình trạng Ä‘á»™i giá nguyên vật liệu cÅ©ng Ä‘ang xảy ra ở các ngành nghề khác. Vì thế, trong năm qua, dù các doanh nghiệp niêm yết Æ°á»›c đạt mức tăng doanh thu bình quân 20-25% nhÆ°ng dá»± kiến tăng trưởng lợi nhuận chỉ ở mức khiêm tốn 0-2% so vá»›i năm 2009.

Để đối phó, Công ty Cổ phần Tập Ä‘oàn Hoa Sen (HSG) cho biết, năm 2011, Công ty sẽ duy trì lượng tồn kho hợp lý và tá»± sản xuất má»™t phần thép cán nguá»™i nhằm chủ Ä‘á»™ng và ổn định nguồn nguyên vật liệu. Ngoài ra, từ năm 2011, HSG cÅ©ng Ä‘Æ°a má»™t số dây chuyền má»›i vào hoạt Ä‘á»™ng. Điều này sẽ góp phần gia tăng sản lượng cho Công ty.

Tăng năng suất sản xuất và doanh thu để bù đắp chi phí nguyên vật liệu cÅ©ng là cách được Công ty Cổ phần Tập Ä‘oàn Hòa Phát (HPG) nghÄ© tá»›i. Má»™t quy trình sản xuất khép kín Ä‘ã giúp HPG tiêu hao ít nhiên liệu. Ngoài ra, Công ty cÅ©ng quyết định đẩy nhanh tiến Ä‘á»™ đầu tÆ° giai Ä‘oạn 2 Khu Liên hiệp Gang thép Hòa Phát ở Hải DÆ°Æ¡ng vì sản xuất thép bằng công nghệ lò cao mang lại tỉ suất lợi nhuận 10% so vá»›i 5-6% của việc sản xuất thép bằng lò Ä‘iện.

Để tối Æ°u hóa hoạt Ä‘á»™ng, má»™t số doanh nghiệp còn cÆ¡ cấu lại bá»™ máy. Tổng Công ty Cổ phần Dịch vụ Tổng hợp Dầu khí (PET) Ä‘ã giải thể, sáp nhập, bán bá»›t Ä‘Æ¡n vị hoạt Ä‘á»™ng không hiệu quả. Sang năm 2011, PET dá»± tính sẽ cổ phần hóa 4 doanh nghiệp, chỉ giữ lại 2 doanh nghiệp mà PET nắm giữ 100% vốn.

Má»™t số công ty nhÆ° Tập Ä‘oàn Hoàng Anh Gia Lai (HAG), Công ty Cổ phần Địa ốc Đất Xanh (DXG) thì tính chuyện lập các công ty con để chuyên môn hóa hoạt Ä‘á»™ng kinh doanh. Tất cả không ngoài mục Ä‘ích tiết kiệm chi phí, tăng doanh thu, cải thiện tỉ suất lợi nhuận.

Phòng ngừa rủi ro tỉ giá

Đối vá»›i doanh nghiệp xuất nhập khẩu, ứng phó rủi ro tỉ giá là Ä‘iều được Æ°u tiên hÆ¡n cả. Theo chuyên gia Lê Đăng Doanh, tốt hÆ¡n hết, doanh nghiệp nên tính chuyện bán hàng đến Ä‘âu thu tiền về đến Ä‘ó để tránh rủi ro tỉ giá. Bên cạnh Ä‘ó, ông Trần Quang Trường, Phó Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Sản xuất và Kinh doanh Xuất nhập khẩu Dịch vụ và Đầu tÆ° Tân Bình (TIX), cho biết, TIX còn lập công ty tại Mỹ để há»— trợ hoạt Ä‘á»™ng thÆ°Æ¡ng mại xuất nhập khẩu, tránh những rủi ro trong thanh toán.

Doanh nghiệp cÅ©ng có thể phòng ngừa rủi ro tỉ giá bằng cách chọn lá»±a ngoại tệ thanh toán và sá»­ dụng các công cụ phái sinh nhÆ° giao dịch kỳ hạn (forward), hoán đổi (swap), giao dịch quyền chọn (option). Đặc biệt, Ä‘iều cần làm là thường xuyên theo dõi và dá»± Ä‘oán biến Ä‘á»™ng tỉ giá.

Diá»…n biến má»›i nhất về tỉ giá là cuối tuần qua, Ngân hàng Nhà nÆ°á»›c Ä‘ã tăng mạnh tỉ giá liên ngân hàng lên 20.693 VND/USD, từ mức 18.932 VND/USD trÆ°á»›c Ä‘ó (tăng đến 9,3%), đồng thời giảm biên Ä‘á»™ giao dịch từ +/-3% xuống +/-1%. Động thái này là nhằm tăng cung ngoại tệ cho các ngân hàng và giúp kéo tỉ giá niêm yết và tỉ giá trên thị trường tá»± do lại gần nhau hÆ¡n. Có thể thấy, cuối năm 2010, nhiều doanh nghiệp bị thiệt hại do phải mua USD vá»›i tỉ giá tá»± do, nhÆ°ng hạch toán sổ sách thì ghi tỉ giá chính thức. Vì thế, việc bình ổn tỉ giá sẽ giúp họ tránh được thiệt hại và có thể chủ Ä‘á»™ng hÆ¡n trong việc vạch ra chiến lược kinh doanh.

Bảo toàn vốn

Năm qua, lãi suất tăng mạnh Ä‘ã gây không ít khó khăn cho hoạt Ä‘á»™ng kinh doanh của doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp trong những ngành Ä‘òi hỏi vốn lá»›n nhÆ° bất Ä‘á»™ng sản. Trong tổng vốn đầu tÆ° vào các dá»± án bất Ä‘á»™ng sản của Việt Nam, Æ°á»›c tá»›i 60% là vốn vay ngân hàng. Vì thế, trÆ°á»›c việc mặt bằng lãi suất khó hạ nhiệt, TIX Ä‘ã giãn tiến Ä‘á»™ đầu tÆ° và bán các căn há»™ chung cÆ° tại quận Tân Phú, Tân Bình (TP.HCM) để hạn chế sá»­ dụng vốn vay.

Đối vá»›i những ngành nghề khác, để giải quyết bài toán vốn, doanh nghiệp cần tranh thủ sá»± há»— trợ từ đối tác, khách hàng. Chẳng hạn, khi nhận Ä‘Æ¡n hàng, doanh nghiệp nên đề nghị đối tác ứng tiền mua nguyên phụ liệu. Vá»›i cách thức này, doanh nghiệp không phải vay ngân hàng và sẽ tạo được lợi thế cạnh tranh không nhỏ. Tuy nhiên, để làm được Ä‘iều này, doanh nghiệp phải có sá»± hợp tác tốt vá»›i đối tác. Đặc biệt, doanh nghiệp phải chấp nhận chia sẻ lợi ích vá»›i đối tác, nhÆ° giảm giá bán nếu họ ứng tiền trÆ°á»›c.

Biện pháp chủ Ä‘á»™ng hÆ¡n là bảo toàn vốn. Điều này Ä‘òi hỏi doanh nghiệp phải chấp nhận bỏ qua những cÆ¡ há»™i mở rá»™ng quy mô sản xuất. Trên thá»±c tế, trong năm 2010, nhiều doanh nghiệp Ä‘ã đầu tÆ° thêm máy móc, mở rá»™ng nhà xưởng vá»›i mục Ä‘ích Ä‘ón đầu cÆ¡ há»™i khi kinh tế phục hồi. NhÆ°ng vá»›i mức lãi suất cao nhÆ° hiện tại, không ít dá»± án phải bị hoãn lại vì không có vốn hoạt Ä‘á»™ng. 

(Theo Ehowa)